۱۵:۴۲ - دوشنبه ۳۱ اردیبهشت ۱۳۹۷

بیو کالا ( خبرنامه ارگانیک )

خبر ها  

تماس با ما  

صفحه اصلی / محتوای خبر /

حساسیت نسبت به مواد تشکیل‌دهنده برگزیده لوازم آرایشی

تاریخ درج خبر : ۱۳۹۶/۰۸/۰۵

چکیده

در عصری که لوازم آرایشی به طور عادی استفاده می‌شوند، باید تماس اغلب طولانی مدت آن‌ها با بدن انسان، ایمنی استفاده از آن‌ها را تعیین کند. اغلب لوازم آرایشی منجر به بسیاری از عوارض جانبی- عمدتا واکنش‌های حساسیتی شدید- می‌شود. گروه‌های رایج عناصر لوازم آرایشی که مسئول عوارض جانبی هستند شامل رایحه‌ها، نگهدارنده‌ها و رنگ‌ها می‌باشند. این مقاله روی عناصری که بیشترین حساسیت‌زایی را دارند متمرکز می‌شود.

خبرنامه بیوکالا - آلرژی - مواد آرایشی بهداشتی

مقدمه

این روزها لوازم آرایشی در زندگی روزمره زنان، مردان و کودکان حضور دارد. تخمین زده می‌شود که 95 درصد زنان و 75 درصد مردان تماس روزانه با لوازم آرایشی دارند که در تضاد با داروهای از بیرون به درون نباید ساختار و عملکرد بافتی را که به آن اعمال می‌شود تغییر دهد. فرمان قانون لوازم آرایشی مورخ 30 مارس 2001 در لهستان این را روشن کرده است که یک محصول آرایشی هر ماده یا ترکیب شیمیایی است که برای تماس بیرونی با بدن انسان در نظر گرفته شده است که تنها دلیل یا دلیل اصلی آن تمیز نگه داشتن، تغذیه کردن، معطر کردن، تغییر ظاهر یا بهبود بوی آن می‌باشد. این قانون، فرآیند قرار دادن محصولات آرایشی در بازار را تنظیم می‌کند. اما هم چنان رویدادهایی از عوارض جانبی بعد از استفاده از لوازم آرایشی مشاهده می‌شود که توسط بعضی از عناصر سازنده آن‌ها به وجود می‌آید. عوارض جانبی به عنوان هرگونه عملکرد ناخواسته و نامطلوب لوازم آرایشی مصرف شده در شرایط عادی یا در هر شرایط پیش‌بینی شده معقول تعریف می‌شود، با در نظر گرفتن تمام دستورالعمل‌ها برای استفاده و هر توصیه یا اطلاعات دیگری که توسط سازندگان تامین شده است.

لوازم آرایشی به دو گروه تقسیم می‌شود: باقی مانده روی پوست (باقی ماندن) و شسته شده از روی پوست (شستن). گروه اول شامل کرم‌ها، لوسیون‌ها، رایحه‌ها است و مسئول اکثریت حساسیت‌های شدید هستند. لوازم آرایشی شستنی از قبیل شامپوها و سایر شوینده‌ها حساسیت به مراتب کمتری ایجاد می‌کنند چرا که مدت کمتری با پوست در تماس هستند.

مرور ادبیات گسترده روی کاربرد لوازم آرایشی نشان می‌دهد که شیوع حساسیت به اجزا لوازم آرایشی در بسیاری از کشورها در حال افزایش است. تحقیق صورت گرفته توسط تایسن در بین شهروندان دانمارکی نشان می‌دهد که 7/56 درصد زنان و 6/33 درصد مردان، اثرات نا‌مطلوب بعد از استفاده از لوازم آرایشی را حداقل یکبار در طول عمرشان تجربه کرده‌اند. تخمین زده می‌شود که تقریبا 10 درصد جمعیت کلی، عوارض جانبی، حساسیت شدید یا تحریک مرتبط با حساسیت ناشی از لوازم آرایشی را تجربه می‌کنند. به قول وسیچوسکا عوارض جانبی در 15 درصد مردمانی که لوازم آرایشی استفاده می‌کنند بروز می‌کند. این داده‌ها با نتایج تحقیقاتی که تخمین می‌زنند بین 8 تا 15 درصد تمامی موارد درماتیت تماسی توسط لوازم آرایشی ایجاد می‌شود در مطابقت است.

واکنش‌های مضر عمدتا به نوع اجزا شیمیایی محصولات آرایشی و زمان در معرض بودن بستگی دارد. همبستگی روشنی بین تعداد دفعات استفاده از لوازم آرایشی و پیدایش آلرژی‌ها وجود دارد. عامل مهمی که تشکیل حساسیت تماسی را متاثر می‌کند محل اعمال لوازم آرایشی است. استفاده لوازم آرایشی روی پوست تحریک شده یا ملتهب، ریسک عوارض جانبی را افزایش می‌دهد. رایحه‌ها، نگه‌دارنده‌ها و رنگ‌ها مهمترین اجزا موجود در لوازم آرایشی تحریک کننده حساسیت تماسی هستند در حالی که جز مورد واکنش، ماده‌های امولسیون کننده، پایدارکننده‌ها، عوامل افزایش‌دهنده ویسکوزیته، آنتی اکسیدان‌ها، مرطوب کننده‌ها و مواد چرب‌کننده کمتر واکنش‌پذیر هستند.

رایحه‌ها

رایحه‌ها اجزا ضروری در اکثر لوازم آرایشی، محصولات خانگی و غذاها هستند. محصولات بهداشت فردی ممکن است حاوی 10 تا 300 مورد از این ترکیبات باشند. بیشترین تعداد رایحه ها در عطرها موجود است که حتی ممکن است به 60 درصد (عصاره عطر) برسد. صنعت عطر تقریبا 3000 نوع از بوهایی که از محصولات طبیعی گرفته می‌شوند یا سنتز شده‌اند را به کار می‌گیرد.

با در نظر گرفتن وفور ترکیبات رایحه‌های استفاده شده در لوازم آرایشی، مخلوطی از چندین ترکیبی که بیشترین حساسیت زایی را دارند در آزمایشات غربالگری حساسیت تماسی استفاده می‌شود. مخلوطی از هشت رایحه رایج (Fragrance Mix- FM) عموماً برای آزمایش حساسیت تماسی رایحه‌ها به کار می‌رود. تست های Patch با بلسان پرو (نوعی رزین که غلیظ و چسبناک است و از گیاه بومی آمریکای مرکزی به دست می‌آید و کاربرد دارویی و خوراکی دارد) به همان خوبی صورت می‌گیرد.

مطابق با گفته بعضی از محققین، تست FM حساسیت به بوها را حتی در 70 درصد افراد آلرژیک شناسایی می‌کند اما خیلی از مطالعات گزارش داده‌اند که درصد ذکر شده خیلی کمتر و حول و حوش 30 درصد است. این مخلوط شامل سینامالدهید و سینامیل الکل، اوژنول و ایزواوژنول، گرانیول، هیدروکسیترونلال، آمیل سینامالدهید و خزه بلوط است. مطالعه‌ای که در دانمارک بر روی 10000 بیمار مبتلا به اگزما انجام شده است نشان می‌دهد که 5/5 درصد پاسخ دهنده‌ها واکنش مثبتی بعد از در معرض مخلوط قرار گرفتن گزارش داده‌اند. رایج‌ترین واکنش آلرژیک نسبت به خزه بلوط بود، دومین ترکیب حساسیت زا ایزواوژنول بود و متعاقب آن سینامالدهید، سینامیل الکل، اوژنول، هیدروکسیترونلال، گرانیول و سرآخر آمیل سینامالدهید است. حساسیت به خزه بلوط و ایزواوژنول که بخشی از دئودورانت‌ها و عطرهای گران قیمت هستند آنقدر رایج است که هر دوی آن‌ها از افزوده شدن به لوازم آرایشی در اتحادیه اروپا منع شده‌اند. تلاش‌هایی برای جایگزینی ایزواوژنول با استات آن صورت گرفته است اما نتایج رضایت بخشی به همراه نداشته است.

بلسان پرو نیز افزودنی رایحه در بسیاری از لوازم آرایشی است و استفاده از آن نظر به خاصیت تثبیت کنندگی گسترده است. حداقل دوجین ماده حساسیت زا پشت نام عموما شناخته شده این محصول است و شامل سینامالدهید و سینامیل الکل، سینامیک اسید، cinnamon benzoate، بنزیل بنزوات، وانیلین، وانیلیک اسید، نرولیدول و فانزول می‌باشد. نظر به وجود تعداد بسیار زیاد اجزا تشکیل دهنده، بلسان پرو ریسک بالای واکنش متقابل را دارد.

5 تا 14 درصد بیماران درگیر اگزما به عطرهای آرایشی حساسیت دارند. اما تخمین زده می‌شود که حساسیت به محصولات رایحه‌ای در 1 تا 16 درصد جمعیت نامنتخب (عادی) اتفاق می‌افتد. حساسیت شدید به رایحه‌ها معمولا به شکل درماتیت تماسی آلرژیک، کهیر و واکنش‌های مسمومیت نوری بروز می‌یابد. این تغییرات به نواحی گوناگون پوست شامل صورت، گردن، زیر بغل و دست‌ها ارتباط دارد.

نگه‌دارنده‌ها

در برابر رشد باکتری و قارچ که باعث فساد لوازم آرایشی می‌شود، نگه‌دارنده‌ها دوام و حفاظت ایجاد می‌کنند. مشخصات ضد عفونی کنندگی استرهای اسید پارامینوبنزوئیک (پارابن‌ها)، ترکیبات آزادکننده فرمالدهید، ایزوتیازولینون‌ها و ترکیبات آلی جیوه (تیومرسال) به طور رایج در لوازم آرایشی به کار گرفته می‌شود. این ترکیبات ساختار شیمیایی خیلی متفاوتی دارند و می‌توانند به گروه‌هایی که در ادامه می‌آیند تقسیم شوند: الکل‌ها، آمیدها و آمین‌ها، کربینیلیدها، اهدا کنندگان فرمالدهید و فلزات فرمالدهید و مواد آلی.

در گروه نگه‌دارنده‌ها، باید توجه ویژه به تیومرسال (مترادف ها: مرتیولات، تیمروسال و ویتاسپتول) شود که یک ترکیب آلی جیوه از اسید تیوسالیسیلیک است. بیشینه غلظت آن می‌تواند 007/0 درصد (بر مبنای جیوه) باشد. این ماده معمولا در لوازم آرایشی از قبیل سایه چشم، ریمل مژه و ابرو، لوسیون ها، لنزهای تماسی و ژل‌های چشم پیدا می‌شود. نگه دارنده هم چنین در واکسن‌ها و خیلی دیگر از محصولات استفاده می‌شوند. تیومرسال خواص ضد باکتریایی و قارچی بدون تحریک پوست و غشا مخاطی دارد. اما بسیاری از مطالعات به وضوح نشان می‌دهند که شیوع نتایج مثبت تست Patch با تیومرسال خیلی بالا است. بعضی مطالعات گزارش داده‌اند که حساسیت تماسی به تیومرسال تقریبا 5/18 درصد جوانان را متاثر می‌کند.

فرمالین (محلول آبی فرمالدهید) و اهدا کنندگان فرمالدهید حائز اولویت بالایی میان نگه دارنده‌هایی هستند که در لیست آلرژی به لوازم آرایشی وجود دارند. فرمالین نگه دارنده عالی با بوی نامطلوب ویژه‌ای است که توسط افزودن عطر مخصوصی خنثی می‌شود. این ترکیب به طور گسترده‌ای نه تنها به عنوان نگه‌دارنده بلکه در تولید بسیاری از پلاستیک‌ها به کار می‌‌رود. به این دلیل بعضی اوقات علت حساسیت گیج کننده است. فرمالدهید به طور نسبی حساسیت زای تماسی قوی است و بنابراین به طور فزاینده‌ای اهداکنندگان فرمالدهید به کار گرفته می‌شوند تا با انتشار آهسته از غلظت آن بکاهند. اما مطالعات پرشماری گزارش داده‌اند که بعضی اوقات نگه‌دارنده‌های پیشنهادی آزادساز فرمالدهید موجب واکنش آلرژیک می‌شوند و مضافا اینکه ممکن است واکنش نامطلوب همزمان به فرمالدهید وجود داشته باشد.

نگه‌دارنده‌های قابل توجه، استرهای هیدروکسی بنزوئیک اسید هستند که پارابن اطلاق می‌شوند. از لحاظ شیمیایی، آن‌ها استرهای اولیه از متیل، اتیل، پروپیل، بوتیل و بنزیل p-هیدروکسی بنزوئات هستند. استرهای با حلقه‌های کوتاه‌تر در برابر باکتری‌ها موثر هستند و استرهای حلقه بلند، بیشتر در برابر قارچ‌ها فعال هستند و بنابراین عموما مخلوط این ترکیبات به کار گرفته می‌شود. اما برای مطالعه حساسیت تقریبا همیشه 3 استر (متیل، اتیل و پروپیل) در ترکیب حضور دارند. این ترکیبات در تقریبا تمام (99 درصد) محصولات آرایشی که روی پوست باقی می‌مانند (باقی ماندنی) و در بخش اعظمی (77 درصد) از محصولات آرایشی که شسته می‌شوند (شستنی) حضور دارند و غلظت آن ها می‌تواند تا 8/0 درصد برسد. پارابن‌ها اما حساسیت زا‌های به نسبت ضعیف‌تری هستند و هم اندازه اجزا داروها وقتی روی پوست آسیب دیده اعمال می‌شوند واکنش آلرژیک تولید می‌کنند.

رنگ‌ها

ماده دیگری که در لوازم آرایشی گنجانده شده است که دلیل مکرر آلرژی‌ها نیز می‌باشد پارافنیلن دی آمین (PPD) است. این ماده در وهله اول جزیی از رنگ موها، شامپوهای تثبیت کننده رنگ مو و خیلی از رنگ‌های آرایشی است. پارفنیلن دی آمین عضوی از ترکیبات پارا آمینو است یعنی آمین‌های آروماتیک که می‌توانند موجب واکنش‌های متقابل و حساسیت ثانویه به سایر رنگ‌های مو و منسوجات در فردی شوند که بسیار به PPD حساس است.

ادبیات لهستانی در این حیطه، تناوب واکنش‌های حساسیتی شدید به PPD را در 4/3 تا 1/9 درصد جمعیت عادی، ارزیابی می کند. اما رنگ مشکی به طور عمده در گروه‌های متخصص که به صورت منظم با آن در تماس هستند از قبیل آرایشگرها و متخصصین آرایش و زیبایی علت حساسیت است. طبق والکس 50 درصد آرایشگرها به PPD حساسیت دارند. منشا حساسیت ها در متخصصین آرایش و زیبایی اغلب حنای مصنوعی است که شامل PPD است. حنای مصنوعی می‌تواند اغلب موجب حساسیت شود به خصوص در جوانانی که تتوی غیردائمی می‌کنند. در حال حاضر تحمل بیشتر در برابر PPD میان مصرف‌کنندگان رنگ‌های آرایشی توسط افزایش خلوص لوازم آرایشی توضیح داده می‌شود. در گذشته میان بانوانی که مژه‌ها را با حنای مصنوعی رنگ می‌کردند واکنش‌های چنان شدیدی وجود داشت که منجر به آسیب به قرنیه شده بود. رنگ‌های فراوان دیگری وجود دارد از قبیل تولوئیدین قرمز، نمک‌های کلسیم رنگدانه قرمز یا اکسید سرب که ممکن است علت واکنش‌های آلرژیک باشند.

بسیاری از رنگ‌ها موادی هستند که می‌توانند موجب واکنش‌های مسمومیت نوری یا حساسیت نوری شوند، این‌ها شامل ائوزین، رز بنگال، رنگ آبی متیلن و آنتراکینون هستند. این واکنش‌ها در معرض نور فرابنفش که مواد روی پوست را تغییر می‌دهد اتفاق می‌افتد به نحوی که می‌تواند همراه با پروتئین پوست تبدیل به یک تولید کننده حساسیت نوری قوی شود. در معرض مکرر و همزمان این ترکیبات و تابش فرابنش قرار گرفتن موجب واکنش حساسیتی از نوع تاخیری می‌شود همانطور که در درماتیت تماسی آلرژیک است. ائوزین، رنگ قرمز پر‌رنگ مثال بی نقصی از عامل واکنش حساسیتی نوری است. در اشخاصی که در معرض ائوزین قرار دارند، تحریک، تعریق و همچنین تاول روی انگشتان مشاهده شده است. این رنگ در مواد آرایشی که در آسیا و کشورهای عربی ساخته می شود به کار می‌رود. نظر به حساسیت‌زایی، این ماده از بازارهای اروپایی و آمریکایی بیرون کشیده شده است.

خلاصه

به رغم کنترل تولید لوازم آرایشی و صرف نظر کردن از موادی که موجب واکنش‌های نامطلوب در مردم می‌شود، ترکیبات مضر در لوازم آرایشی هنوز مشکل جدی را تحمیل می‌کند. حتی اینطور معلوم شده است که بیماری حساسیت به اجزا لوازم آرایشی در حال افزایش است. به منظور این که مواد بسیار حساسیت زا که ازشان صرف نظر شده است با مواد جدیدی که آن‌ها نیز موجب عوارض جانبی منفی می‌شوند جایگزین نشوند، حساسیت‌ها به مواد آرایشی باید به طور دائم مورد نظارت قرار گیرد.

منبع: Advances in Dermatology and Allergology --- ترجمه شده در واحد ترجمه بیوکالا


نظرات کاربران